Jelita to drugi mózg człowieka. Zależy od nich o wiele więcej, niż nam się wydaje – nie tylko trawienie i wydalanie, ale też zdrowie psychiczne i odporność dziecka, którą gwarantuje nam obecność dobrych bakterii jelitowych. Przewód pokarmowy nowo narodzonego człowieka jest jałowy. Wraz z przyjściem na świat w organizmie dziecka rozpoczyna się organizować „system obronny”, który będzie się rozwijał i doskonalił przez całe życie. Każdy rodzic powinien więc zwracać szczególną uwagę na zdrowie jelit swojego maluszka.
Co wpływa na odporność dziecka?
Sterylności mówimy stanowcze nie!
Wielu z nas zapomina dziś, że życie w idealnie sterylnych warunkach wcale nie sprzyja zdrowiu. Wręcz przeciwnie – dziecko musi stykać się z drobnoustrojami, by jego układ odpornościowy uczył się je odróżniać i zwalczać. Pierwszy taki kontakt następuje już w czasie porodu – mikroorganizmy znajdują się bowiem zarówno w drogach rodnych matki, jak i na rękach lekarzy. To pożądane zjawisko, które aktywizuje pracę układu odpornościowego.
Poza tym w trakcie życia płodowego przez łożysko z organizmu matki do organizmu dziecka przenikają przeciwciała, które chronią je jeszcze przez jakiś czas od narodzin. Gdyby nie one, katar u noworodka i inne infekcje byłyby zjawiskiem o wiele częstszym. Później źródłem przeciwciał staje się mleko matki. Dzięki karmieniu piersią dziecko otrzymuje głównie pałeczki kwasu mlekowego (Lactobacillus), dlatego szczepy te dodaje się także do probiotyków dla niemowląt i mleka zastępczego.
Jelita w równowadze kwasowo-zasadowej
Co warunkuje odporność dziecka? Dobre bakterie odpowiadają także za utrzymanie równowagi środowiska wewnątrz jelit. Jest to z jednej strony środowisko na tyle kwaśne, by szkodliwe drobnoustroje nie mogły w nim przeżyć, z drugiej natomiast nie na tyle kwaśne, by zasiedlały je grzyby. Na inwazję tych ostatnich dziecko narażone jest w trakcie antybiotykoterapii, która ponownie wyjaławia jelita.
Bakterie w jelitach są dziecku potrzebne do tego, by jego układ odpornościowy nie „szukał” sobie na siłę wrogów. Bo jeśli nie będzie ich miał w postaci bakterii, zacznie atakować substancje zupełnie neutralne, a nawet przyjazne. W ten sposób wykształcają się np. alergie pokarmowe rzutujące na jakość dalszego życia.
Odporność dziecka – nie zaprzepaszczajmy efektów wypracowanych we wczesnym dzieciństwie!
Dzieci zwykle karmimy bardzo dobrze. Przykładamy wagę do różnorodnego menu pełnego naturalnych składników. Jako dorośli spuszczamy jednak z tonu i karmimy się żywnością przetworzoną, obfitującą w dodatki chemiczne. W ten sposób zanieczyszczamy swoje jelita i niszczymy florę bakteryjną, którą wypracowaliśmy we wczesnym dzieciństwie. Tym bardziej ważne jest to, byśmy jak najstaranniej uczyli nasze dzieci prawidłowych nawyków żywieniowych i nie zmieniali tego podejścia wraz z upływem lat.
Od stanu flory bakteryjnej zależy nie tylko podatność na choroby, ale też nastrój i temperament dziecka, może to też warunkować w przyszłości rozwój otyłości, astmy, trądziku czy nawet ADHD. Dziecko nauczone jeść zdrowo i naturalnie ma większą szansę zachować te nawyki w dorosłym życiu i utrzymać jelita w doskonałym stanie.
Dowiedz się również, jak chronić niemowlę przed katarem!
FAQ – najczęściej zadawane pytania o odporność dziecka i zdrowie jelit
Jaki związek mają jelita z odpornością dziecka?
Jelita są jednym z najważniejszych elementów układu odpornościowego. To właśnie zamieszkujące je bakterie wspierają rozwój mechanizmów obronnych organizmu oraz pomagają chronić dziecko przed infekcjami.
Czy noworodek rodzi się z bakteriami jelitowymi?
Przewód pokarmowy noworodka jest początkowo niemal jałowy. Pierwsze mikroorganizmy zasiedlają organizm dziecka podczas porodu oraz w pierwszych dniach życia, wspierając rozwój odporności.
Czy sterylne warunki są korzystne dla odporności dziecka?
Nie. Kontakt z drobnoustrojami obecnymi w codziennym otoczeniu pomaga układowi odpornościowemu uczyć się rozpoznawania i zwalczania zagrożeń. Nadmierna sterylność nie sprzyja prawidłowemu dojrzewaniu odporności.
Jak karmienie piersią wpływa na odporność niemowlęcia?
Mleko mamy dostarcza dziecku przeciwciał oraz korzystnych bakterii, które wspierają rozwój mikrobiomu jelitowego. Dzięki temu karmienie piersią pomaga budować naturalną odporność niemowlęcia.
Dlaczego zdrowa flora bakteryjna jelit jest tak ważna?
Dobre bakterie pomagają utrzymać równowagę w jelitach, wspierają trawienie oraz wpływają na prawidłową pracę układu odpornościowego. Ich obecność może również zmniejszać ryzyko niektórych alergii.
Czy antybiotykoterapia może wpływać na mikrobiom dziecka?
Tak. Antybiotyki pomagają zwalczać bakterie chorobotwórcze, ale jednocześnie mogą ograniczać liczbę korzystnych bakterii jelitowych. Dlatego po antybiotykoterapii warto zwrócić szczególną uwagę na odbudowę mikrobiomu zgodnie z zaleceniami lekarza.
Jak dieta wpływa na odporność dziecka?
Zróżnicowana dieta bogata w naturalne produkty wspiera rozwój prawidłowej flory bakteryjnej jelit. Zdrowe nawyki żywieniowe kształtowane od najmłodszych lat mogą pozytywnie wpływać na odporność również w późniejszym życiu.
Czy zdrowie jelit może wpływać na samopoczucie dziecka?
Tak. Coraz więcej badań wskazuje, że mikrobiom jelitowy jest związany nie tylko z odpornością, ale również z funkcjonowaniem układu nerwowego, samopoczuciem oraz zachowaniem dziecka.